2016-04-25

ඓතිහාසික නවකතාව සහ නූතන කාමාලාප

බොහෝ දෙනා ඓතිහාසික නවකතා රස විඳ තිබුණ ද ඓතිහාසික නවකතාව යනු කුමක් දැයි ඔවුන්ගෙන් විමසුවහොත් එය නිර්වචනය කිරීම එතරම් පහසු නැත. World Historical Fiction ග්‍රන්ථ නාමාවලියට පෙරවදනක් සපයන ලින්ඩා ඇඩන්සන් සඳහන් කරන පරිදි කිසියම් නවකතාවක් සඳහා පදනම් වන්නේ එය රචනා වන යුගයට අවම වශයෙන් අවුරුදු විසි පහකට ඈත යුගයක් නම් එය ඓතිහාසික නවකතාවකි. එමෙන් ම නවකතාවක් තත්කාලීන සමාජ අත්දැකීම් පදනම් කර ගෙන රචනා වුව ද කිසියම් කාල පරිච්ඡේදයකට පසු ඊට පදනම් වූ යුගය අතීතය බවට පත් වේ. පසුකාලීන පාඨකයා තම සජීවි අත්දැකීමක් නොවන එම අතීත යුගයට පිවිසෙන්නේ අදාළ කෘතිය ඔස්සේ ය. එවිට එම කෘතිය ඓතිහාසික නවකතාවක් බවට පත් වන බව ලින්ඩා ඇඩන්සන් තව දුරටත් පවසයි.

20 වන සියවසේ මුල් දශකය පදනම් කර ගෙන 1944 ගම්පෙරළිය රචනා විය. ගම්පෙරළිය රචනා වූයේ එය පදනම් වන යුගයට අවුරුදු 30කට පමණ පසුව ය. එමෙන් ම පාඨකයා තමන් අත්දැක නැති එම යුගයට පිවිසෙන්නේ කෘතිය ඔස්සේ ය. එහෙයින් ගම්පෙරළිය ඓතිහාසික නවකතාවකි. මේ අනුව 2009 වසරේ අවසන් කෙරුණු උතුරේ ත්‍රස්ත ගැටුම පදනම් කර ගෙන අද රචනා කෙරෙන නවකතාවක් අනාගත පාඨකයා අත ඓතිහාසික නවකතාවක් බවට පත් වෙයි. මේ නිර්ණායක අනුව සියලු නවකතා කිසියම් ආකාරයකින් කිසියම් අවස්ථාවක ඓතිහාසික නවකතාවක් බවට පත් වෙයි. ග්‍රැහම් හෆ් පවසන්නේ ද දේශපාලන හා සමාජ ඉතිහාසය නිරූපණය වන හෙයින්  සියලු නවකතා ඓතිහාසික නවකතා බව ය. මේ අනුව සියලු නවකතා ඓතිහාසික නවකතා නම් නවකතාවේ ශාඛාවක්, ඓතිහාසික නවකතා යැයි විශේෂයෙන් නාමකරණය කිරීම නිශ්ඵල ක්‍රියාවකි.

එහෙත් 1955 ඓතිහාසික නවකතා (The Historical Novel) නමින් කෘතියක් ලියමින් ඓතිහාසික නවකතා නම් නවකතා වර්ගයක් ජෝර්ජ් ලූකාශ් ලොවට හඳුන්වා දුන්නේ ය. එතැන් සිට ඓතිහාසික නවකතා පිළිබඳ සාහිත්‍ය විචාරකයෝ සංවාද කරන්නට වූහ. ඒ පිළිබඳ රචිත විචාර කෘති සහ ලිපි ලේඛන සිය දහස් ගණනකි. 1997 සිට එක්සත් රාජධානියේ “ඓතිහාසික නවකතා සංගමය” (Historical Novels Society - HNS) නම් ආයතනය ක්‍රියාත්මක වෙයි. ඓතිහාසික නවකතා පිළිබඳ සම්මන්ත්‍රණ සංවිධානය කෙරෙයි. වසරේ හොඳ ම ඓතිහාසික නවකතා සඳහා “වෝල්ටර් ස්කොට් සම්මානය” ඇතුළු සම්මාන පිරිනැමෙයි. මේ අනුව ඓතිහාසික නවකතා යනුවෙන් නවකතාවේ එක් ශාඛාවක් ඇති බව පිළිගැනීමට සිදුවෙයි.

එසේ නම් ඓතිහාසික නවකතාව යනු කුමක් ද? එක්සත් රාජධානියේ ඓතිහාසික නවකතා සංගමය (Historical Novels Society - HNS) පවසන පරිදි යම් සිදුවීම් සමුදායක් සිදු වී අවම වශයෙන් වසර පනහකට පසු එය පදනම් කර ගෙන රචිත නවකතාව හෝ කතුවරයාගේ උපතට පෙර සිදු වූ සිදුවීම් මාලාවක් පිළිබඳ පර්යේෂණාත්මක තොරතුරු මත පදනම් ව රචිත නවකතාව හෝ ඓතිහාසික නවකතාවකි. මෙහි දී ඓතිහාසික නවකතාව ලින්ඩා ඇන්ඩර්සන්ගේ සහ ග්‍රැහැම් හෆ්ගේ අර්ථ දැක්වීම්වලින් ඔබ්බට ගොස් අර්ථ දක්වා තිබේ. එහි දී නිර්ණායකය වී ඇත්තේ කෘතියට පදනම් වූ සිදුවීම් මාලාව පාඨකයාට සාපේක්ෂව අතීතයට අයත් ද යන්න නොව අදාළ සිදුවීම් මාලාව කතුවරයාට සාපෙක්ෂව අතීතයට අයත් ද යන්න ය. මෙම අර්ථ කතනය අනුව ගම්පෙරළිය නවකතාව ඓතිහාසික නවකතාවක් නොවේ. එහෙත් භේරුණ්ඩ පක්ෂියා, ස්වයංජාත සහ මහරජ ගැමුණු ආදිය ඓතිහාසික නවකතා වෙයි. 

කෙසේ වුව ද ඓතිහාසික නවකතාකරුවා සිය කෘතිය පාඨක විශ්වාසය රැකෙන පරිදි පිළිගත හැකි විශ්වසනීය ඉතිහාස දැනුම මත පදනම් විය යුතු ය. විද්වතුන් පෙන්වා දෙන ආකාරයට ඓතිහාසික නවකතාව ඉතිහාසය පිළිබඳ හැඳින්වීමකි; අර්ථකතනයකි. Encyclopedia Britannica විග්‍රහ කරන පරිදි යථාර්ථවාදී සහ විශ්වසනීය ඉතිහාස තොරතුරු මත පදනම් ව කිසියම් අතීත කාල පරිච්ඡේදයක මනුෂ්‍ය ආධ්‍යාත්මය, හැසිරීම සහ සමාජ කොන්දේසි ප්‍රතිනිර්මාණය සඳහා උත්සාහ දරන නවකතාව, ඓතිහාසික නවකතාවයි. වර්තමානයේ බෙහෙවින් සිංහල බසින් ඓතිහාසික නවකතා පන්නයේ නිර්මාණ බිහි වුව ද නිර්මාණකරුවන් ඉහත කරුණු කෙරෙහි අවධානය යොමු කරන බවක් පෙනෙන්නට නැත. ඔවුහු වර්තමාන සමාජයේ තමන් අත්දකින කාමාලාප ප්‍රකාශ කිරීම, සිංහල බෞද්ධ සංස්කෘතියට පහර දීම සහ ජාතික වීරයින්ට නින්දා කිරීම සඳහා ද ඓතිහාසික නවකතාව මෙවලමක් කර ගනිති. මෙවැනි පොත්වලට මාගම්සෝලිය, ලොවිනා සහ ආදරණීය වික්ටෝරියා කදිම උදාහරණ වෙයි. එම කතා නවකතා නොව අතිශය අභව්‍ය, ඉතිහාස විරෝධි, ශිෂ්ටාචාර විරෝධි සිද්ධිවලින් සපිරී නූතන කාමාලාප යැයි පැවසීම වඩා නිවැරදි ය. මේ එක්තරා ආකාරයකින් නවකතා කලාවට මුවා වී රටේ සංස්කෘතිය සහ ඉතිහාසය අමු අමුවේ විකෘති කිරීමකි.

  

2013-08-06

ආදර වස්තුව





අමරකීර්ති විසින් රාජිත දඬුකඳේ ගැසීම .... !!!

මං පෙරේදා රාජිත දිසානායකගේ ආදර වස්තුව බැලුවේ ලයනල් වෙන්ඩ්ට් රඟහලේ. ඒක මංගල දර්ශනය. මං රාජිත පසුගිය කාලේ කළ සියලු නාට්‍ය බැලුවා. ඒ කියන්නේ ‘හංසයින්ටත් මං ආසයි’, ‘මට වෙඩි තියන් නැද්ද’, ‘වීරයා මැරිලා’, ‘සිහින හොරු අරන්’ ‘ආපසු හැරෙන්න බෑ’ සහ ‘බකමූණා වීදි බසී’ වගේ නාට්‍යය. රාජිතගේ පරම්පරාවේ ප්‍රතිභාසම්පන්නතම නාට්‍ය අධ්‍යක්ෂවරයා රාජිත බවට සැකයක් නැහැ. 

ඔහු හැම විට ම අප සමාජය සමඟ ගැටෙන විවිධ සංසිද්ධි ඉතාම අපූර්ව දෘෂ්ටියකින් පේක්ෂකයා හමුවේ තබයි. ඒවා නූතන සමාජ දේශපාලන වපසරිය සමඟ ඓන්ද්‍රීය ලෙස බැඳී තිබේ. නූතන දේශපාලනය සමඟ අප සියලු දෙනාගේ ජීවිත දැඩි ලෙස ගැටගැසී ඇත. දේශපාලකයා පමණක් නොව වෛද්‍යවරයා, නීතිඥයා, කථිකාචාර්යවරයා, විශ්වවිද්‍යාල ශිෂ්‍යයා, ව්‍යාපාරිකයා පමණක් නොව හිඟන්නාගේ ජීවිත පවා දේශපාලනය සමඟ සම්බන්ධය. ඒ සබඳතාවල ඇති රැවටීම්, බොරුවළවල්, නිර්ධයභාවය ඔහු අප හමුවේ තබයි. 

එහෙත් ඔහුගේ මෑතකාලීන නිර්මාණවල යටින් හුයක් ලෙස දිවෙන්නේ ආණ්ඩු විරෝධයයි. මතුපිට කවර සිද්ධි රඟපෑව ද හරය ලෙස ගත් කල්හි එහි ඇත්තේ ආණ්ඩුව කෙරෙහි පවතින ජනතා ආකර්ශනයට පහර ගැසීමය. එය අපහාසයට ලක් කිරීමය. ආණ්ඩුව සමග කටයුතු කිරීම භයානක දෙයක් බව ඇඟවීමය. මීට වසර දෙකකට පමණ නිෂ්පාදනය වූ බකමූණා වීදි බසී නාට්‍යය නිදසුනකට ගනිමු. රාත්‍රියෙහි පාර කියාදුන් බකමූණා දහවල පාර කියාදීමට ද තෝරා ගැනීම යන්නෙහි අරුත යුද්ධයට නායකත්වය දුන් නායකයා නැවත පත්කර ගැනීම භයානක බවය. එය ව්‍යසනයකට මුල බව පෙන්වා දීමය. ඒ සමඟම ආණ්ඩුව සමඟ එක් වූ කලාකරුවන් විවිධ වරදාන ලබන ආකාරය ද ඉතා ළගන්නා ලෙස අප හමුවේ දිග හැරේ. එය දේශපාලන ප්‍රහසනයක් ලෙස එදා මම අගය කළෙමි. (බකමූණා වීදි බසි පිළිබඳ මා ලියූ ලිපිය බලන්න.) 

එහෙත් රාජිත දිසානායක මේ ජනප්‍රිය ආණ්ඩුව විරෝධය අද සිය එදා වේල කර ගෙන තිබේ. මේ නිසා ඔහුගේ නිර්මාණවල මහා ඒකාකාරී එක තැන පල්වෙන තත්ත්වවයට පෙරළෙමින් පවතින බව කිව යුතුය. ඒ විරෝධය හුදු ආණ්ඩු විරෝධයෙන් එහා ගිය ක්‍රම විරෝධයක් ද නොවේ. ඔහුට අවශ්‍ය කරන්නේ ජනතාව ලවා කැහි ගෑණි වෙනුවට හොටු ගෑණි තෝරා ගැනීමට ද? ඉන් එහා ගිය විකල්පයක් කෙරෙහි ජනතා විඥානය යොමු කරන බවක් අපට නම් නොපෙනේ. 

මෙවර ඔහුගේ නාට්‍යයට පසුබිම් වන්නේ පවතින ආණ්ඩුවට සහයෝගය පළ කර අමාත්‍ය උපදේශක තනතුරක් ද ලබන විශ්වවිද්‍යාල කථිකාචාර්යවරයෙකුගේ ජීවිතය ක්‍රමයෙන් උගුලකට හසුවන ආකාරය කියාපෑමය. ඒ සඳහා විවිධ කුමන්ත්‍රණ ක්‍රියාත්මක වේ. පැරණි ආදර සබඳතා, ශිෂ්‍ය අරගල ඔහු උගුලකට හසු කිරීමට මාන බලන දඩයක්කරුවන් වැන්න. ඔහු ඔහුටත් නොදැනීම ආණ්ඩු විරෝධි කුමන්ත්‍රණකරුවෙකු බවට පත්වෙයි. ඒ ඔහු සිය මිතුරාගේ ව්‍යාපෘතියකට සහාය පළ කිරීම නිසාය. එහෙත් ආණ්ඩුව පෙරළීම පිළිබඳ ඔහුට කිසිදු අදහසක් නොතිබිණි. සිය මිතුරා අර අදින්නේ ඒ සඳහා බව ඔහු දැන ගන්නේ අවසාන මොහොතේය. එවිට ඔහු ආපසු හැරිය නොහැකි තරම් දුරක් පැමිණි තිබේ. අවසානයේ ගිරයට හසු වුණු පුවක් ගෙඩියක් බවට පත් වන කථිකාචාර්යවරයා සිය මිතුරාගේ වෙඩි පහරින් මියෙන්නට පෙර මිතුරා නන්නාඳුනන්නෙකුගේ වෙඩි පහර 3න් නිහඬ කෙරේ. ඒ නාඳුනන තුවක්කුකරු පැමිණි කොහෙන්ද? ඔහුගේ ඉලක්කය වූයේ කවුද? කථිකාචාර්යවරයා යැයි වැරදීමකින් ඔහුට වෙඩි තැබුවේද? යනාදි ප්‍රශ්න රාශියක් පේක්ෂකයාට ඉතිරි කර නාට්‍යය කෙළවර වේ. මේ වූ කලී විශිෂ්ට නාට්‍යයක් බවට කිසිදු සැකයක් නැත. අප ඇදබැඳ තබා ගන්නා නාට්‍යමය ගුණය ඒ තුළ පිරී පවතී.

එහෙත් මේ නාට්‍යය තුළින් අප වෙත රැගෙන එන පණිවිඩය කුමක් ද? ඒ අනෙකක් නොව ආණ්ඩුවට සහයවීම ඔබ සියතින්ම ඔබේ ගෙළට තොණ්ඩුව දා ගැනීමකි යන්නය. බුද්ධිමතුන්ගේ දායකත්වය නිසි ලෙස නොලැබීම නිසා නොවෙද නුතන දේශපාලන ක්ෂේත්‍රය පිරිහි ඇත්තේ? පකිස්ථානයේ පාර්ලිමේන්තුවට යාමට උපාධියක් අවශ්‍යය කරන පසුබිමක අපේ පාර්ලිමේන්තුව නූගතුන්ගේ රජදහනක් වූයේ ඇයි? (උපාධි ලබා ගත් පමණින් කිසිවෙකු බුද්ධිමතෙකු නොවන බව ඇත්තකි.) අද අප මේ පිළිබඳ සිතා බැලිය යුතුය. මේ පවතින දේශපාලන ක්‍රමය වෙනස් කළ හැක්කේ කෙසේද? රාජිතගේ දේශපාලන ප්‍රහසන හරහා ඒ සඳහා එළියක් ලබා නොදෙයි. අනෙක් අතට විවිධ NGO කල්ලිවලට බැඳී රටට එරෙහිව ක්‍රියා කරන බුද්ධිමත් වෘත්තිකයින් ඔහුට විෂය නොවන්නේ ඇයි? ඔවුන් කරමින් සිටින දේ නිවැරදිද? ආණ්ඩුවේ දුර්වලතා විවේචනය කිරීමට විපක්ෂයක් නැති සමයක එය කලාකරුවා හෝ කළ යුතු බවට කවර සැකයක් ද? එය ජනප්‍රියවාදී විවේචනයෙන් එහා ගිය විය එකක් විය යුතුය. අප පවතින දේශපාලන ගොහොරුවෙන් ඔසවා තබන එළියක් එහි තිබිය යුතුය. එය කළ හැක්කේ පක්ෂ විපක්ෂ භේදයකින් තොරව නූතන දේශපාලන ක්‍රමය තුළ ඇති ජරාජීර්ණ බව කොන්දේසී විරහිතව විවේචනයට ලක් කිරීමෙනි. එසේ නැතිව තමා ද ඇතුලු සිය ගජ මිතුරු කල්ලියේ දේශපාලන ව්‍යාපෘතිවලට සරිලන විවේචනයකින් පොදු පේක්ෂක පලක් නැත. එවන් නිර්මාණ ව්‍යාපෘතිය කෙළවර වත්ම අභාවයට යනු ඇත.


මා රාජිතගේ ඉල්ලා සිටින්නේ මේ ආණ්ඩු විරෝධයෙන් එහා ගිය දැක්මකි. මා නිවැරදි නම් රාජිත රාජ්‍ය මාධ්‍ය ආයතනයක එනම් SLBCහි නිලධාරියෙකි. රජයේ තනතුරක් ද දරමින් ඔහුට මෙවැනි නිර්මාණ කිරීමට ඇති හැකියාව පිළිබඳ, රටේ ‍ නිදහස් අදහස් ප්‍රකාශන අයිතිය නැතැයි කෑගසන කල්ලි කියන්නේ කුමක්ද? මා සිතන විදිහට රාජිත දැන් එක්තරා කල්ලියක් විසින් දඩකඳේ ගසා තිබේ. ඔවුන්ගේ විචාරවලින් අන්ධ වී සිටින රාජිත දැන් හැම විටම මේ ඊනියා විචාරක පිශාචයින්ගේ මනදොළ සපුරන දොළ පිදේනි සිය නිර්මාණවලට එබීම පුරුද්දක් කරගෙන තිබේ. ඔහුට අවශ්‍ය මේ කල්ලියේ සම්මානයට බහුමානයට පාත්‍ර වීමය. එහෙත් රාජිත තුළ සිටින නිර්මාණකරුවා තවමත් ප්‍රතිභාසම්පන්නය. එහෙයින් ඔහු වහා අවදි වී තමන් කොටුවී සිටින බව අවබෝධ කරගත යුතුය. සිය දෙකේ පන්තියේ ආණ්ඩු විරෝධය සහ සිංහල බෞද්ධ විරෝධය නිර්මාණයක දුටු වහා රජතුමාගේ සීතාම්බර සළුව වර්ණා කරන එවුන් සේ ඒ නිර්මාණයේ නැති ගුණ වයා නිර්මාණකරුවා වළ පල්ලට ඇද දමන ලියනගේ අමරකීර්ති එන ඉරිදා රාවයට ආදර වස්තුව ගැන ආතල් කතාවක් ලිවීමට ඉඩකඩ තිබේ. ඒ සිතාම්බර සළු වැනුමට තව දුරටත් හසු වුවහොත් රාජිතට සිදුවන්නේ සැමදාම මේ නිරුවත් රංගනයෙහි නිරත වීමටය.